ΠΙΣΩ
Ινομυώματα Μήτρας
Dr Νίκος Φωτιάδης
MD, PhD, FRCR Consultant Interventional Radiologist St Bartholomewʼs and The Royal London Hospitals London, UK

Εμβολισμός Ινομυωμάτων Μήτρας



Τα ινομυώματα της μήτρας αποτελούν μία από τις πιο συχνές παθήσεις του γυναικείου γεννητικού συστήματος. Εμφανίζονται στο 40-60% των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας. Ευτυχώς, μόνο το 20% των γυναικών με ινομυώματα εμφανίζουν συμπτώματα οφειλόμενα στις καλοήθεις αυτές βλάβες. Ανάλογα με την εντόπιση, το μέγεθος και τον αριθμό τους, τα συμπτώματα που μπορεί να προκαλέσουν τα ινομυώματα είναι:

  • Πόνο στην πύελο.
  • Πίεση ή αίσθημα βάρους στην πύελο, το οποίο οφείλεται στην πίεση που ασκούν τα ινομυώματα στις γύρω δομές.
  • Πόνο στην πλάτη ή τα πόδια, καθώς πιέζονται τα νεύρα που νευρώνουν την πύελο και τα πόδια.
  • Πόνο κατά την συνουσία.
  • Πίεση στην ουροδόχο κύστη που προκαλεί έπηξη προς ούρηση.
  • Πίεση στο λεπτό και παχύ έντερο που οδηγεί σε δυσκοιλιότητα και μετεωρισμό.
  • Παρατεταμένη και σε μεγάλη ποσότητα έμμηνο ρήση με θρόμβους, που μπορεί να προκαλέσει αναιμία.


Η αρχική διάγνωση των ινομυωμάτων τίθεται συνήθως με το υπερηχογράφημα. Η πιο αποτελεσματική μέθοδος απεικόνισης όμως είναι η Μαγνητική Τομογραφία που μπορεί να αναδείξει τον ακριβή αριθμό, το μέγεθος και την εντόπιση των ινομυωμάτων, καθώς και να καθορίσει την καταλληλότητά τους για εμβολισμό.

Ο εμβολισμός των μητριαίων αρτηριών (ΕΜΑ) αποτελεί μία ελάχιστα επεμβατική μέθοδο για την θεραπεία συμπτωματικών ινομυωμάτων, που πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά επιτυχώς από τον Γάλλο Ravina το 1995. Από τότε έχουν πραγματοποιηθεί πάνω από 250.000 επεμβάσεις παγκοσμίως σε περισσότερες από 20 χώρες. Ο ΕΜΑ πραγματοποιείται από ειδικά εκπαιδευμένους επεμβατικούς ακτινολόγους υπό τοπική αναισθησία και ελαφρά καταστολή και αναλγησία. (Δεν απαιτείται γενική ή επισκληρίδιος αναισθησία). Με τον εμβολισμό φράσσεται η ροή των αγγείων που αρδεύουν τα ινομυώματα, πράγμα που έχει σαν αποτέλεσμα την σημαντική ελάττωση του μεγέθους και την καταστολή των συμπτωμάτων. Η επέμβαση πραγματοποιείται στον ψηφιακό αγγειογράφο. Ο Επεμβατικός Ακτινολόγος πραγματοποιεί μία πολύ μικρή τομή (διαμέτρου ~3mm) στην βουβωνική χώρα και εισάγει ένα μικρό καθετήρα (διαμέτρου <2mm) από την μηριαία αρτηρία. Υπό την καθοδήγηση ακτινοσκόπησης τον οδηγεί στα αγγεία της μήτρας που τρέφουν τα ινομυώματα. Ο εμβολισμός πραγματοποιείται με μικρά σωματίδια (PVA particles or Embospheres), διαμέτρου κόκκου άμμου, που εγχύονται υπερεκλεκτικά στις μητριαίες αρτηρίες (σχήμα 1 & εικόνα 1). Η απόφραξη της αιματικής ροής οδηγεί στην ατροφία των ινομυωμάτων και τελικά στην απορρόφησή τους από τον οργανισμό. Μετά την επέμβαση, η γυναίκα μένει για μία νύχτα στην Κλινική, όπου της χορηγείται αναλγητική θεραπεία. Την επόμενη μέρα παίρνει εξιτήριο και μπορεί άμεσα να πραγματοποιεί ελαφρές εργασίες, ενώ επιστρέφει σε πλήρη δραστηριότητα σε μία εβδομάδα. Η περαιτέρω παρακολούθηση γίνεται μετά από ένα, έξι και δώδεκα μήνες για την κλινική εκτίμηση των συμπτωμάτων και τον απεικονιστικό έλεγχο του μεγέθους των Ινομυωμάτων με Μαγνητική Τομογραφία.
 

Αποτελέσματα

Σε όλες τις μέχρι σήμερα μελέτες, ύφεση των συμπτωμάτων παρουσιάζεται σε ένα 90% των γυναικών. Η μηνορραγία υποχωρεί στο 85-100% των περιπτώσεων, ενώ τα πιεστικά συμπτώματα (μετεωρισμός, βάρος στην πύελο και συχνουρία) μειώνονται σε ποσοστό 65-100%. Η υποτροπή είναι πολύ σπάνια. Βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα, ο εμβολισμός φαίνεται πως είναι αποτελεσματικός με πολύ μικρό ποσοστό (<10%) υποτροπών. Τα μακροπρόθεσμα (10 ετών) αποτελέσματα δεν είναι ακόμα διαθέσιμα, αλλά σε μελέτες όπου οι ασθενείς παρακολουθήθηκαν μετά από 5 και 6 χρόνια, τα εμβολισθέντα ινομυώματα δεν είχαν ξαναμεγαλώσει και η συμπτωματική ικανοποίηση των γυναικών παρέμενε σε υψηλά επίπεδα.


Οι επιπλοκές μετά από ΕΜΑ είναι πάρα πολύ σπάνιες. Σε 3.041 περιπτώσεις που καταγράφηκαν προοπτικά στο FIBROID registry στις Ηνωμένες Πολιτείες, επιπλοκές εμφανίστηκαν στο 7% των γυναικών και αποτελούσαν κυρίως άλγη μετά την επέμβαση που αντιμετωπίστηκαν με την χορήγηση αναλγητικών. Σε 31 περιπτώσεις (1,1%) χρειάστηκε χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση του ινομυώματος και σε μόνο 3 (<0,1%) χρειάστηκε υστερεκτομή. Η θνητότητα ήταν 0%. Τα ποσοστά των επιπλοκών μετά από τον ΕΜΑ είναι πολύ χαμηλότερα από αυτά μετά από υστερεκτομή. Σε σύγκριση του ΕΜΑ με την ινομυωματεκτομή, οι ανάγκες για μετάγγιση έφτασαν στο 12% και οι επιπλοκές κυμάνθηκαν στο 19-25% μετά από ινομυωματεκτομή έναντι 0 και 4,2 % μετά από ΕΜΑ.

Η μεγάλη πλειοψηφία των γυναικών με συμπτωματικά ινομυώματα είναι ανατομικά κατάλληλη για θεραπεία με ΕΜΑ. Η επιλογή γίνεται από τον Γυναικολόγο της ασθενούς σε συνεργασία με έναν κατάλληλα εκπαιδευμένο Επεμβατικό Ακτινολόγο και με βάση και τα ευρήματα της Μαγνητικής Τομογραφίας.

Ο εμβολισμός των μητριαίων αρτηριών είναι μία πρωτοποριακή, ελάχιστα επεμβατική, ασφαλής και αποτελεσματική θεραπεία για τις γυναίκες με συμπτωματικά ινομυώματα. Πολύ σύντομα, θα πραγματοποιείται και στην Θεσσαλονίκη στην Κλινική «ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ».

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΜΑΣ ΤΕΥΧΟΣ