ΠΙΣΩ
Σελίδες νευροεπιστημών
Δρ. Βασίλειος Γ. Ζούντσας
Νευροχειρουργός
Διδάκτωρ Ιατρικής Πανεπιστημίου Βερολίνου

Διαδερμική Σπονδυλοδεσία - Αποτελεσματική Θεραπεία με Μικρό Χειρουργικό Τραύμα

Στη χειρουργική αντιμετώπιση των παθήσεων της σπονδυλικής στήλης, τα τελευταία χρόνια άρχισε να κερδίζει έδαφος η τάση να περιορίζεται στο ελάχιστο το χειρουργικό τραύμα. Ο όρος ελάχιστα επεμβατική χειρουργική επεκτάθηκε και στη χειρουργική της σπονδυλικής στήλης. Οι αρθροσκοπήσεις στην Ορθοπαιδική, οι λαπαροσκοπικές τεχνικές στη Γενική Χειρουργική και η μικροχειρουργική (χρήση μικροσκοπίου) στη Νευροχειρουργική αποτελούν εξελίξεις προς την κατεύθυνση αυτή (δηλαδή στην ελαχιστοποίηση του χειρουργικού τραύματος).

Η φιλοσοφία του να δίνεται λύση και θεραπεία στις διάφορες παθήσεις της σπονδυλικής στήλης με όσο το δυνατόν μικρότερο χειρουργικό τραύμα έχει πολλαπλά οφέλη για τον ασθενή, όπως λιγότερο έως ελάχιστο μετεγχειρητικό πόνο από το τραύμα, γρηγορότερη κινητοποίηση, μικρότερης διάρκειας παραμονή στο νοσοκομείο και συνολικά μικρότερο χρόνο αποθεραπείας και λειτουργικής αποκατάστασης. Έτσι, για παράδειγμα μπορεί πλέον να γίνεται ανοικτό χειρουργείο αφαίρεσης δισκοκήλης της οσφυϊκής μοίρας σπονδυλικής στήλης από τομές δέρματος μικρότερες των 2cm, με ελάχιστο τραυματισμό των παρασπονδυλικών μυών και με αποτέλεσμα την άμεση κινητοποίηση του ασθενούς και την παραμονή του στο Νοσοκομείο λιγότερο από 24 ώρες. Ένα άλλο παράδειγμα είναι η διαδερμική κυφοπλαστική, δηλαδή η ανάταξη και σταθεροποίηση οστεοπορωτικών καταγμάτων, κυρίως σε γυναίκες της τρίτης ηλικίας.

Στις επεμβάσεις όμως σπονδυλοδεσίας για την αντιμετώπιση της αστάθειας της σπονδυλικής στήλης από εκφυλιστικές παθήσεις (σπονδυλολίσθηση, μετεγχειρητική αστάθεια), από φλεγμονώδεις παθήσεις, καθώς και από κακώσεις (κατάγματα σπονδύλων), ήταν αναγκαίο μέχρι πρότινος να γίνονται τεράστια χειρουργικά τραύματα (μεγαλύτερα από 20-25cm). Σε αυτού του είδους τα χειρουργεία είναι απαραίτητο να αποκολλώνται πλήρως οι αυτόχθονες μύες της σπονδυλικής στήλης για την αποκάλυψη των σπονδύλων που πρέπει να σταθεροποιηθούν με τα υλικά της σπονδυλοδεσίας (βίδες και ράβδοι). Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την πρόκληση μεγάλου τραύματος στο μυϊκό σύστημα, με αποτέλεσμα να χρειάζεται μεγάλο χρονικό διάστημα αποθεραπείας και αρκετές φορές να μην επιτυγχάνεται ποτέ πλήρης λειτουργική αποκατάσταση.

Τα τελευταία χρόνια, άρχισε να αναπτύσσεται τεχνολογία εισαγωγής των βιδών της σπονδυλοδεσίας χωρίς να είναι απαραίτητο να αποκαλυφθούν οι σπόνδυλοι. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα να αναπτυχθεί σταδιακά η διαδερμική τεχνική της σπονδυλοδεσίας δύο ή τριών σπονδύλων, που αποτελούν και το μεγαλύτερο ποσοστό των ασθενών που αντιμετωπίζονται χειρουργικά με αυτόν τον τρόπο. Επικουρικά στη χειρουργική εμπειρία των ειδικών που ασχολούνται με αυτά τα χειρουργεία βρίσκει έδαφος η εφαρμογή της νευροπλοήγησης και στη σπονδυλική στήλη (Εικόνα 1).

Εικόνα 1


Έτσι, μπορεί να γίνεται πλέον σπονδυλοδεσία πρακτικά με διαδερμική τεχνική. Με ακτινοσκοπική καθοδήγηση και τη χρήση της νευροπλοήγησης μπορούν να εισαχθούν στους σπονδύλους τα υλικά σπονδυλοδεσίας από πολύ μικρές τομές δέρματος (1,5 cm). O χειρουργικός στόχος της σταθεροποίησης της σπονδυλικής στήλης και της αποσυμπίεσης των νευρικών στοιχείων επιτυγχάνεται πλήρως και με βασικό πλεονέκτημα το ελάχιστο τραύμα του μυϊκού συστήματος. Ο ασθενής κινητοποιείται άμεσα και μπορεί να εξέλθει του Νοσοκομείου σε λιγότερο από 48 ώρες. Επίσης, περιορίζεται σημαντικά ο χρόνος της αποθεραπείας και της λειτουργικής αποκατάστασης του ασθενούς.

Η μέθοδος αυτή μπορεί να εφαρμοστεί στις περισσότερες περιπτώσεις όπου χρειάζεται σπονδυλοδεσία της θωρακικής ή οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης (εκφύλιση, λοίμωξη, τραύμα). Προς το παρόν δεν μπορεί να εφαρμοστεί αμιγώς σε μεγαλύτερες σπονδυλοδεσίες (σύνθετα τραύματα ή σκολιώσεις).

Ακολουθούν μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα ασθενών διαφόρων ηλικιών και παθολογικών υποστρωμάτων που αντιμετωπίστηκαν στην Κλινική «ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ» από τη νευροχειρουργική μας ομάδα.

Περίπτωση 1: Κάταγμα
Άνδρας 38 ετών που υπέστη συντριπτικό κάταγμα του σώματος του Ο3 σπονδύλου σε τροχαίο αυτοκινητιστικό ατύχημα. Ο ασθενής παραπονιόταν για ισχυρούς πόνους στη μέση, ιδίως στις στροφές στο κρεβάτι, χωρίς αδυναμία ή μουδιάσματα στα πόδια. Λόγω της αστάθειας της σπονδυλικής στήλης, ετέθη η ένδειξη της χειρουργικής αντιμετώπισης με σπονδυλοδεσία. Διενεργήθηκε οπίσθια σπονδυλοδεσία Ο2-Ο4 με διαυχενικές βίδες και μπάρες με διαδερμική τεχνική (Εικόνα 2).

Εικόνα 2


Η διάρκεια της επέμβασης ήταν περίπου μία ώρα. Ο ασθενής εξήλθε από την Κλινική τη δεύτερη μετεγχειρητική ημέρα χωρίς πόνους, έχοντας έξι μικρές τομές δέρματος παρασπονδυλικά.

Περίπτωση 2: Δισκοκήλη επί εδάφους σπονδυλολίσθησης
Άνδρας 75 ετών εμφάνισε αιφνίδια οσφυοϊσχυαλγία με εγκατάσταση παραλύσεως στο αριστερό άκρο πόδι, με αδυναμία να σταθεί στις φτέρνες. Στις εξετάσεις με αξονική και μαγνητική τομογραφία διαπιστώθηκε δισκοκήλη Ο4/5 αριστερά, επί εδάφους σπονδυλολίσθησης του Ο4 επί του Ο5. Ο ασθενής αντιμετωπίστηκε με δισκεκτομή και σπονδυλοδεσία με την εφαρμογή της διαδερμικής τεχνικής (Εικόνα 3).  Εξιτήριο τη 2η ημέρα.

Εικόνα 3


Περίπτωση 3: Μετεγχειρητική αστάθεια επί εδάφους σπονδυλολίσθησης
Γυναίκα 79 ετών που χειρουργήθηκε προ έτους λόγω νευρογενούς διαλείπουσας χωλότητας. Τότε διενεργήθηκε απλή αποσυμπίεση των νευρικών στοιχείων στο ύψος Ο3/4 επί εδάφους στένωσης του σπονδυλικού σωλήνα και σπονδυλολίσθησης Ο3/4. Στη συνέχεια εμφάνισε εμμένουσα οσφυαλγία έξι μήνες μετεγχειρητικά, με αποτέλεσμα την καθήλωση της ασθενούς στο κρεβάτι. Στις εξετάσεις διαπιστώθηκε αστάθεια της σπονδυλικής στήλης στο επίπεδο Ο3/4, επί εδάφους εκφυλιστικής σπονδυλολίσθησης. Διενεργήθηκε διαδερμική σπονδυλοδεσία χωρίς επιπλέον αποσυμπίεση των νευρικών στοιχείων (Εικόνα 4).

Εικόνα 4


Η διάρκεια της επέμβασης ήταν μικρότερη της μίας ώρας. Μετεγχειρητικά η ασθενής κινητοποιήθηκε πλήρως με εξαφάνιση του πόνου. Εξήλθε του νοσοκομείου την 3η ημέρα.

Περίπτωση 4: Σπονδυλοδισκίτιδα
Ασθενής 75 ετών που παρέμενε κλινήρης από τριμήνου. Παρουσίαζε ισχυρούς πόνους στη μέση ακόμη και στις στροφές στο κρεβάτι. Στις εξετάσεις διαπιστώθηκε σπονδυλοδισκίτιδα στο επίπεδο Ο3/Ο4. Διενεργήθηκε αποσυμπίεση των νευρικών στοιχείων και διαδερμική σπονδυλοδεσία (Εικόνα 5).

Εικόνα 5


Περίπτωση 5: Μετεγχειρητική αστάθεια έπειτα από δισκεκτομές
Ασθενής 42 ετών που χειρουργήθηκε στο παρελθόν για διπλή δισκοκήλη Ο4/5 και Ο5/Ι1 δύο φορές, παρουσίαζε εμμένουσα οσφυοϊσχιαλγία ανθεκτική σε κάθε είδους συντηρητική αγωγή. Διενεργήθηκε εκ νέου αποσυμπίεση των νευρικών στοιχείων και διαδερμική σπονδυλοδεσία από τον Ο4 σπόνδυλο ως και το ιερό οστό (Εικόνα 6). Εξήλθε του νοσοκομείου τη 2η μετεγχειρητική ημέρα χωρίς πόνους.
 

Εικόνα 6

 

 







 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΜΑΣ ΤΕΥΧΟΣ