ΠΙΣΩ
Εγχυση αυτόλογων αυξητικών παραγόντων από ενεργοποιημένα αιμοπετάλια (PRP - Platelet Rich Plasma)
Γιώργος Οικονομίδης
Ορθοπαιδικός
Δημήτρης Δαδούκης
Ορθοπαιδικός

Σε συνεργασία με την Εταιρία Ιατρικής Βιοτεχνολογίας CYTOTHERAPY ΕΠΕ.

Το PRP (PLATELETRICHPLASMA – ΠΛΑΣΜΑ ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΕΝΟ ΣΕ ΑΙΜΟ-ΠΕΤΑΛΙΑ) ορίζεται ως η επίτευξη αυξημένης συγκέντρωσης αυτόλογων αιμοπεταλίων σε μικρή συγκέντρωση πλάσματος, μετά από ειδική δια-δικασία.

Είναι γνωστό από πολλά χρόνια ότι η επουλωτική διεργασία οφείλεται στα αιμοπετάλια, κύτταρα του περιφερικού αίματος, που συμμετέχουν στο σχηματισμό θρόμβου μετά από τραυματισμό και στην ακόλουθη απελευθέρωση αυξητικών παραγόντων και κυτοκινών (TGF-b, PDGF, IGF, VEGF, EGF, FGF-2, IL-8)1. Κάποιοι εκ των παραγόντων αυτών (FGF-2, EGF, PDGF) προάγουν την οστεογένεση, ο TGF-b την παραγωγή θεμέλιας ουσίας του οστού καθώς και τη χονδρογένεση, ο VEGF και ο FGF-2 την νεοαγγειογένεση – επαναγγειοποίηση (πίνακας 1).



Η ιδέα ανάπτυξης του PRP βασίστηκε στην επίτευξη αυξημένης συγκέ-ντρωσης αιμοπεταλίων και κατά συνέπεια αυξημένης συγκέντρωσης αυξητικών παραγόντων, με σκοπό την ευόδωση της επουλωτικής διερ-γασίας, τόσο όσον αφορά το χρόνο αποκατάστασης όσο και την ποιότητα του επουλωθέντος ιστού 3,4,5,6. Τα ενεργοποιημένα αιμοπετάλια επιτρέπουν στο σώμα μας να χρησιμοποιήσει μια φυσιολογική οδό υγιούς αντίδρασης του ανθρώπινου οργανισμού, σε επιταχυνόμενους ρυθμούς. Επίσης, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα αποτελέσματα μελετών όσον αφορά την ευεργετική δράση του PRP στην οστεοαρθρίτιδα, μειώνοντας το φλεγμονώδες περιβάλλον που αποτελεί βασική παράμετρο στο φαύλο κύκλο της οστεοαθρίτιδας7.


Οι κλινικές εφαρμογές του PRP, με βάση τη βιβλιογραφία, είναι πολλές. Ενδεικτικά αναφέρεται η χρήση του στην ωτορινολαρυγγολογία, στη γενική χειρουργική, στην αισθητική ιατρική, στη νευροχειρουργική, στην οδοντιατρική, στην καρδιολογία και βέβαια στην ορθοπαιδική, αθλητιατρική και τραυματιολογία 8,9.

Ειδικότερα, οι ενδείξεις του PRP στην ορθοπαιδική περιλαμβάνουν:

  1. Τις χρόνιες τενοντοπάθειες, όπως την τενοντοπάθεια του αχιλλείου τένοντα ή την ενίσχυση της χειρουργικής συρρα-φής αυτού, την επικονδυλίτιδα του αγκώνα, την τενοντο-πάθεια του επιγονατιδικού τένοντα, την ορογονοθυλακίτι-δα του μείζονα τροχαντήρα, ενώ χρησιμοποιείται και με-τεγχειρητικά μετά τη συρραφή του μυοτενοντίου πετάλου του ώμου.
  2. Την πελματιαία απονευρωσίτιδα (άκανθα πτέρνας).
  3. Τους μυϊκούς τραυματισμούς (θλάσεις).
  4. Τραυματισμούς των συνδέσμων του γόνατος και της ποδο-κνημικής (διαστρέμματα).
  5. Άτονα έλκη (από σακχαρώδη διαβήτη) και δερματικά ελλείμματα.


Ιδιαίτερη σημασία έχει ο τρόπος παρασκευής του PRP, δεδομένου ότι η διαδικασία πρέπει να διασφαλίζει ότι θα επιτευχθεί η μέγιστη δυνατή συγκέντρωση των αυξητικών παραγόντων σε μικρό όγκο πλάσματος, για να έχουμε το καλύτερο δυνατό κλινικό αποτέλεσμα. Ειδικότερα, διενεργείται αιμοληψία 30mL περιφερικού αίματος και, μετά από διαδικασία δύο φυγοκεντρήσεων, πετυχαίνεται η παρασκευή διαλύματος υψηλής συγκέντρωσης σε αιμοπετάλια.

Στη συνέχεια, υπό άσηπτες συνθήκες, ακολουθεί η έγχυση του PRP στην πάσχουσα περιοχή με τη βοήθεια σύριγγας. Ο ασθενής παραμένει στο χώρο του ιατρείου για 15 περίπου λεπτά και στη συνέχεια προτείνεται η ανάπαυση του σκέλους και παγοθεραπεία για 24 - 48 ώρες.

Η χρήση του PRP με την πάροδο του χρόνου εφαρμόζεται σε όλο και περισσότερες ορθοπαιδικές παθήσεις, με την έρευνα να συνεχίζεται και να γεμίζει τη φαρέτρα του θεράποντα ιατρού με περισσότερες και αποτελεσματικότερες λύσεις, έχοντας ως στόχο τη λιγότερη ταλαιπωρία για τον ασθενή και το μικρότερο δυνατό κόστος.

Σε επόμενο τεύχος θα αναφερθούμε στη βλαστοκυτταρική θεραπεία (MSCs – Mesenchymal Stem Cells), δηλαδή στην απομόνωση πολυδύ-ναμων μεσεγχυματικών κυττάρων από το μυελό των οστών, το λιπώδη ιστό ή ακόμη και το περιφερικό αίμα, που βρίσκει πολλές εφαρμογές σε ορθοπαιδικά προβλήματα καθώς και στην αθλητιατρική και τραυματιολογία, με θεαματικά αποτελέσματα.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
1. Mehta V. Platelet-rich plasma: a review of the science and possibleclinical applica-tions.Orthopedics. 2010 Feb;33(2):111. doi: 10.3928/01477447-20100104-22. Review.
2. RICK G. SMITH, CRAIG J. GASSMANN, MARK S. CAMPBELL. Platelet-rich Plasma: Properties and Clinical Applications. TheJournalofLancasterGeneralHospitalSummer 2007 Vol. 2 – No. 2, 73-78.
3. Borrione P, Gianfrancesco AD, Pereira MT, Pigozzi F. Platelet-rich plasma in muscle healing.Am J Phys Med Rehabil.2010 Oct;89(10):854-61. Review.
4. Fréchette JP, Martineau I, Gagnon G. Platelet-richplasmas: growth factorcontent and roles in wound healing.J Dent Res. 2005 May;84(5):434-9.
5. Kaux JF, Drion PV, Colige A, Pascon F, Libertiaux V, Hoffmann A, Janssen L, Heyers A, Nusgens BV, Le Goff C, Gothot A, Cescotto S, Defraigne JO, Rickert M, Crielaard JM. Effects of platelet-rich plasma (PRP) on the healing of Achilles tendons of rats.Wound Repair Regen. 2012 Aug 10. doi: 10.1111/j.1524-475X.2012.00826.x. [Epub ahead of print].
6. Beck J, Evans D, Tonino PM, Yong S, Callaci JJ. The biomechanical and histologic effects of platelet-rich plasma on rat rotator cuff repairs.Am J SportsMed. 2012 Sep;40(9):2037-44. Epub 2012 Jul 19.
7. Van Buul GM, Koevoet WL, Kops N, Bos PK, Verhaar JA, Weinans H, Bernsen MR, van Osch GJ. Platelet-rich plasmareleasate inhibits inflammatory processes in osteoarthritic chondro-cytes.Am J SportsMed. 2011 Nov;39(11):2362-70. Epub 2011 Aug 19.
8. Bava ED, Barber FA. Platelet-rich plasma products in sports medicine.PhysSportsmed. 2011 Sep;39(3):94-9. Review.
9. Sheth U, Simunovic N, Klein G, Fu F, Einhorn TA, Schemitsch E, Ayeni OR, Bhandari M. Efficacy of autologous platelet-rich plasma use for orthopaedic indications: a meta-analysis.J Bone Joint Surg Am. 2012 Feb 15;94(4):298-Review.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΜΑΣ ΤΕΥΧΟΣ