ΠΙΣΩ
Nέες τεχνικές βοηθούν στην αποκατάσταση της φωνής (Bραχνάδα/Παράλυση Φωνητικής Χορδής), της αναπνοής και της κατάποσης μετά από χειρουργεία θυρεοειδούς, τραχήλου, αυχένα, οισοφάγου, θώρακα και καρδιάς.
Τεύχος 34
Nέες τεχνικές βοηθούν στην αποκατάσταση της φωνής (Bραχνάδα/Παράλυση Φωνητικής Χορδής), της αναπνοής και της κατάποσης μετά από χειρουργεία θυρεοειδούς, τραχήλου, αυχένα, οισοφάγου, θώρακα και καρδιάς.

Η φωνή είναι το βασικότερο μέσο επικοινωνίας και καλλιτεχνικής έκφρασης και ο λόγος που διαφοροποιεί τον άνθρωπο από τα υπόλοιπα ζωντανά όντα.

Ο λάρυγγας έχει τρεις βασικές λειτουργίες: την αναπνοή, τη φωνή και την κατάποση. Οι φωνητικές μας χορδές έχουν δυο διαφορετικές θέσεις, την ανοιχτή για να αναπνέουμε (εικόνα 1) και την κλειστή για να παράγουμε ήχο (φωνή), να βήχουμε και να “σφραγίζουμε” τους πνεύμονές μας όταν καταπίνουμε (εικόνα 2). Όταν για κάποιο λόγο μία από τις δύο φωνητικές χορδές παραλύσει, το αποτέλεσμα είναι να παραμένει ακίνητη σε μια ενδιάμεση θέση, οπότε ούτε θα ανοίγει σωστά για να αναπνέουμε, ούτε θα κλείνει για να μιλάμε, να βήχουμε και να καταπίνουμε (εικόνα 3). Οι επιπτώσεις στη φώνηση είναι οι πιο δραματικές και αυτές που συνήθως προσέχει πρώτα ο ασθενής. Η φωνή γίνεται αδύνατη και “αναπνεόμενη” (weak and breathy voice).

 

Εικόνα 1: Oι φωνητικές χορδές
κατά την αναπνοή.
Εικόνα 2: Οι φωνητικές χορδές
κατά την ομιλία.


 

Εικόνα 3: Παράλυση της μιας φωνητικής χορδής μετά από θυρεοειδεκτομή. Ο ασθενής ξύπνησε από το χειρουργείο με βραχνάδα, η οποία τελικά αποδείχτηκε μόνιμη. Ένα χρόνο μετά είχε αδύνατη φωνή, έντονο  λαχάνιασμα στο τέλος μιας φράσης και δεν μπορούσε να μιλήσει για περισσότερο από μερικά λεπτά. Επίσης, είχε δυσκολίες στην κατάποση υγρών και έναν πολύ αδύναμο βήχα. Ουσιαστικά, ο λάρυγγάς του μοιάζει με ένα λάστιχο ποδηλάτου που έχει τρυπήσει και σταδιακά χάνει αέρα.

 
Εικόνα 4: Ο ίδιος ασθενής υποβλήθηκε σε αυξητική ένεση της αριστερής παράλυτης φωνητικής χορδής με ολιγόλεπτη γενική αναισθησία. Η φωνή του έγινε δυνατή, ο ασθενής μπορεί πλέον να μιλάει χωρίς να λαχανιάζει στο τέλος μιας φράσης, ενώ και η τραγουδιστική φωνή και το εύρος της γύρισε στα πριν την παράλυση επίπεδα. Πιο σημαντικό όφελος όμως είναι ότι δεν “στραβοκαταπίνει” πλέον ειδικά στα υγρά και ο βήχας του είναι πιο δυνατός και αποτελεσματικός. 
 


Oι ασθενείς κουράζονται όταν μιλάνε, λαχανιάζουν στο τέλος μιας φράσης και σπάνια μπορούνε να μιλήσουν για περισσότερο από μερικά λεπτά. Ουσιαστικά, ο λάρυγγάς τους μοιάζει με ένα λάστιχο ποδηλάτου που έχει τρυπήσει και σταδιακά χάνει αέρα. Η κατάποση επηρεάζεται εξίσου και οι ασθενείς παραπονούνται ότι πνίγονται ή βήχουν όταν τρώνε και κυρίως όταν πίνουν υγρά. Ο βήχας είναι και ακούγεται διαφορετικός και o άρρωστος νιώθει πως δεν μπορεί να βήξει δυνατά. Ο αδύναμος αυτός βήχας είναι και ένα από τα πιο σοβαρά προβλήματα για τους ασθενείς με παράλυτη φωνητική χορδή, αφού μία από τις βασικές λειτουργίες του λάρυγγα είναι να κρατάει μακριά τα υγρά από τους πνεύμονες. Όταν αυτό παύει να συμβαίνει, ο άρρωστος “στραβοκαταπίνει” συνέχεια και κινδυνεύει να πάθει πνευμονία από εισρόφηση, μία σοβαρή επιπλοκή και μία συχνή αιτία επανειλημμένης εισαγωγής των ασθενών αυτών στο νοσοκομείο. 

Ποια είναι τα συχνά αίτια παράλυσης της φωνής; 
Πολλοί είναι οι λόγοι για τους οποίους μία ή σπανιότερα και οι δύο φωνητικές χορδές παύουν να λειτουργούν, οι πιο συχνές αιτίες όμως παράλυσης της φωνητικής χορδής είναι τρεις: 1) ιατρογενείς (μετά από χειρουργεία), 2) καρκίνοι (με τον καρκίνο του πνεύμονα πρώτο στη σειρά) και 3) νευρολογικές (μετά από εγκεφαλικό, πάρκινσον κλπ). Σε κάποιες περιπτώσεις, ακόμα και μετά από λεπτομερειακή διερεύνηση, δε βρίσκουμε κανένα προφανές αίτιο και τότε μιλάμε για ιδιοπαθή - αγνώστου δηλαδή αιτιολογίας - παράλυση φωνητικής χορδής.
Στατιστικά, όμως, οι περισσότεροι ασθενείς με παράλυση φωνητικής χορδής που βλέπει ένας εξειδικευμένος φωνίατρος ανήκουν στην πρώτη κατηγορία, είναι δηλαδή μετά από κάποιο χειρουργείο. Τα πιο συνήθη χειρουργεία που μπορεί να οδηγήσουν σε παράλυση φωνής είναι χειρουργεία θυρεοειδούς, παραθυρεοειδών, οισοφάγου, θώρακα και καρδιάς, χειρουργεία στον αυχένα, καθώς και στον τράχηλο. Υπάρχουν φυσικά τρόποι να περιοριστεί η επιπλοκή αυτή στο ελάχιστο (ειδικά ηλεκτρόδια κατά τη διάρκεια του χειρουργείου και ο κατάλληλος χειρουργός), αλλά παρόλα αυτά, ακόμα και όταν όλα τα προληπτικά μέτρα έχουν ληφθεί, υπάρχει μια μικρή αλλά καθόλου αμελητέα πιθανότητα ο άρρωστος να ξυπνήσει με βραχνάδα, καθώς και με προβλήματα στην κατάποση ή και στην αναπνοή. Τα καλά νέα είναι ότι σε κάποιες περιπτώσεις η βραχνάδα είναι προσωρινή και σε μερικές εβδομάδες υποχωρεί. Αν όμως η φωνή δεν επιστρέψει στο φυσιολογικό μετά από περίπου έξι μήνες, τότε η βλάβη είναι μόνιμη και ο ασθενής θα πρέπει να ζητήσει βοήθεια από έναν χειρουργό φωνίατρο.

Πώς μπορούμε να αποκαταστήσουμε μία παράλυτη φωνητική χορδή;
H επέμβαση με την οποία μπορούμε να διορθώσουμε το πρόβλημα της μονόπλευρης παράλυσης της φωνητικής χορδής λέγεται αυξητική ένεση ή “μεσοποίηση” της φωνητικής χορδής και γίνεται με ολιγόλεπτη γενική αναισθησία ή με τοπική αναισθησία με τον ασθενή ξύπνιο. Ουσιαστικά, αυτό που επιδιώκουμε είναι να “φουσκώσουμε” την πάσχουσα φωνητική χορδή ώστε να έρχεται προς το μέσο του λάρυγγα, συναντώντας έτσι την υγιή απέναντι φωνητική χορδή. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να κλείνουν καλύτερα οι δυο χορδές και επομένως να βελτιώνεται η φωνή, αλλά και οι δυο άλλες λειτουργίες του λάρυγγα, η αναπνοή και η κατάποση.

Τι πετυχαίνει η επέμβαση και τι προσδοκίες πρέπει να έχει ο ασθενής; 
Μία επιτυχής επέμβαση στη φωνητική χορδή και αποκατάσταση της παράλυσης έχει άμεσα και θεαματικά αποτελέσματα και μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά την ποιότητα ζωής ενός τέτοιου ασθενή. Συγκεκριμένα: 

 

1) Tί γίνεται με τη φωνή;

Η φωνή γίνεται πιο δυνατή. Ο ασθενής μπορεί να μιλάει χωρίς να λαχανιάζει στο τέλος μιας φράσης, ενώ και η τραγουδιστική φωνή και το εύρος της γυρνάει στα πριν την παράλυση επίπεδα. Πολλές από αυτές τις αλλαγές είναι άμεσα ορατές στον άρρωστο, ειδικά όσον αφορά το σταμάτημα στο λαχάνιασμα στην ομιλία και το “γέμισμα” στη φωνή. Κάποιες άλλες γίνονται ορατές μερικές εβδομάδες αργότερα, όταν ολοκληρωθεί η επούλωση. Μία ήπια βραχνάδα τις πρώτες μέρες είναι φυσιολογική και προσωρινή

 

2) Τι γίνεται με την κατάποση και το βήχα;

O ασθενής δεν “στραβοκαταπίνει” πλέον ειδικά στα υγρά και ο βήχας του είναι πιο δυνατός και αποτελεσματικός, ενώ ο λάρυγγας είναι πιο “ικανός” συνολικά. 

 

3) Πόσο κρατάνε τα αποτελέσματα;

Mε τα παλιότερα ενέσιμα υλικά υπήρχαν προβλήματα, τόσο σχετικά με τη διάρκεια της αποτελεσματικότητας της ένεσης, όσο και με διάφορες αντιδράσεις υπερευαισθησίας του ασθενή (αλλεργίες, κοκκιώματα κλπ). 
Τα τελευταία χρόνια στην Αμερική και πλέον και στη Bόρεια Ελλάδα, χρησιμοποιούνται υλικά τα οποία είναι αναγνωρισμένα από τους αντίστοιχους εθνικούς οργανισμούς φαρμάκων, βραδέως απορροφήσιμα και επομένως μακροχρόνιας δράσης. Σε μερικές περιπτώσεις, μια δεύτερη ένεση 3-4 χρόνια μετά την πρώτη επέμβαση μπορεί να χρειαστεί, αν απορροφηθεί γρηγορότερα το ενέσιμο υλικό.
Σε γενικές γραμμές, η παράλυση της φωνητικής χορδής και ειδικότερα στις περιπτώσεις που είναι ιατρογενής (μετά δηλαδή από κάποιο χειρουργείο) αποτελεί μια μορφή αναπηρίας και ένα σημαντικό πρόβλημα που επηρεάζει όχι μόνο την ποιότητα ζωής, αλλά και όλες τις βασικές λειτουργίες του λάρυγγα, όπως την αναπνοή, τη φωνή και την κατάποση. 
Οι νέες, ελάχιστα επεμβατικές ενδοσκοπικές μέθοδοι, σε συνδυασμό με την κατάρτιση, την εμπειρία του χειρουργού και την καλύτερη διαθέσιμη τεχνολογία, επιτρέπουν πλέον την αποκατάσταση της παράλυσης της φωνητικής χορδής με σύντομους, ανώδυνους και αναίμακτους τρόπους.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΜΑΣ ΤΕΥΧΟΣ