ΠΙΣΩ
Υπάρχει ελπίδα για την καρδιακή ανεπάρκεια τελικού στάδιου
Αντώνης Πίτσης
MD, FETCS Διευθυντής Καρδιοχειρουργικής

Εδώ και λίγες εβδομάδες οι καρδιές δύο συνανθρώπων μας χτυπούν υποστηριζόμενες από συσκευές κοιλιακής υποβοήθησης. Οι ασθενείς έπασχαν από τελικού σταδίου καρδιακή ανεπάρκεια με πολύ χαμηλό προσδόκιμο επιβίωσης και με βαρύτατη συμπτωματολογία, που επιβάρυνε σοβαρά την ποιότητα της ζωής τους.



Οι πολύπλοκες καρδιοχειρουργικές επεμβάσεις και οι εμφυτεύσεις των συσκευών υποβοήθησης έγιναν από τον καρδιοχειρουργό κ. Πίτση και στέφθηκαν από απόλυτη επιτυχία. Εμφυτεύθηκαν τρεις συσκευές κοιλιακής υποβοήθησης σε δύο ασθενείς, η μία μάλιστα από αυτές εμφυτεύθηκε για πρώτη φορά παγκοσμίως. Των εμφυτεύσεων αυτών των συσκευών είχε προηγηθεί από το 2001 εμφύτευση 15 συσκευών βραχυπρόθεσμης υποβοήθησης με αποτελέσματα στα ανώτερα διεθνώς αναφερόμενα όρια.

Οι συσκευές κοιλιακής υποβοήθησης είναι υψηλής τεχνολογίας αντλίες οι οποίες υποκαθιστούν μερικά ή ολικά το έργο της πάσχουσας καρδιάς. Είναι δυνατή η εμφύτευση συσκευών:

  1. Αριστεράς κοιλιακής υποβοήθησης, για την υποστήριξη της αριστεράς κοιλίας (του διαμερίσματος της καρδιάς που αντλεί το αίμα σε όλο το σώμα),
  2. Δεξιάς κοιλιακής υποβοήθησης, για την υποστήριξη της δεξιάς κοιλίας (του διαμερίσματος της καρδιάς που αντλεί το αίμα στους πνεύμονες) και
  3. Δεξιάς και αριστεράς κοιλιακής υποβοήθησης (για την υποβοήθηση και των δύο διαμερισμάτων της καρδιάς).


Οι συσκευές κοιλιακής υποβοήθησης μπορούν να παράσχουν βραχυπρόθεσμη, μεσοπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κοιλιακή υποβοήθηση. Ανάλογα με τις ανάγκες του ασθενούς γίνεται και η επιλογή του τύπου της συσκευής. Έτσι σε ασθενείς στους οποίους αναμένεται ταχεία ανάνηψη του μυοκαρδίου εμφυτεύεται συσκευή βραχυπρόθεσμης υποβοήθησης, ενώ σε ασθενείς στους οποίους δεν πιθανολογείται η ταχεία ανάνηψη εμφυτεύεται συσκευή μακροπρόθεσμης υποβοήθησης. Οι συσκευές εμφυτεύονται:

1. Ως γέφυρα προς την ανάνηψη, δηλαδή έως τη βελτίωση της λειτουργίας της καρδιάς. Χρησιμοποιούνται συσκευές βραχυπρόθεσμης ή μεσοπρόθεσμης υποβοήθησης, οι οποίες αφαιρούνται μετά την ανάρρωση του πάσχοντος μυοκαρδίου. Υποψήφιοι είναι κυρίως ασθενείς με οξεία βλάβη, όπως ασθενείς με απειλητικό για τη ζωή οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, βαριά οξεία ενδοκαρδίτιδα, οξεία περιεγχειρητική καρδιακή ανεπάρκεια και γενικά ασθενείς στους οποίους αναμένεται βελτίωση της λειτουργίας της καρδιάς.

2. Ως γέφυρα προς άλλη συσκευή. Οι συσκευές βραχυπρόθεσμης υποβοήθησης μπορούν να αντικατασταθούν από συσκευές μακροπρόθεσμης υποβοήθησης. Εάν δεν σημειωθεί ανάρρωση του πάσχοντος μυοκαρδίου, είναι δυνατή η αντικατάσταση από συσκευή ικανή να παράσχει μακροπρόθεσμη υποβοήθηση.

3. Ως γέφυρα προς τη μεταμόσχευση. Είναι δυνατή η χρήση συσκευής μεσοπρόθεσμης υποβοήθησης έως την ανεύρεση του κατάλληλου μοσχεύματος ή έως τη βελτίωση των φυσιολογικών παραμέτρων του ασθενούς, ώστε να πληροί τα κριτήρια μεταμόσχευσης.

4. Ως θεραπεία προορισμού. Η συσκευή που εμφυτεύεται στο σώμα του ασθενούς υποκαθιστά τη λειτουργία συνήθως της αριστεράς κοιλίας για αρκετά χρόνια. Ασθενείς που είναι κατάλληλοι για την εμφύτευση συσκευών μακροχρόνιας υποβοήθησης είναι εκείνοι οι ασθενείς με τελικού σταδίου καρδιακή ανεπάρκεια, ιδιοπαθούς, ισχαιμικής ή βαλβιδικής αιτιολογίας, που δεν απαντούν στη βέλτιστη συντηρητική αγωγή. Η επιβίωση στους ασθενείς αυτούς είναι πολύ χαμηλή και λίγες είναι οι εναλλακτικές λύσεις, καθώς πολλοί από αυτούς δεν πληρούν τα κριτήρια για μεταμόσχευση καρδιάς.



Η εμφύτευση συσκευών μακροπρόθεσμης υποβοήθησης εξασφαλίζει ποιότητα ζωής και αυξάνει την επιβίωση σε σχέση με τη συντηρητική θεραπεία, όπως δείχθηκε σε πολυκεντρική τυχαιοποιημένη μελέτη (REMATCH). Υπάρχουν σήμερα ασθενείς που έχουν ζήσει με τέτοιες συσκευές έως και πέντε περίπου χρόνια χωρίς να χρειασθεί αντικατάσταση, όπως και ασθενείς που ζούνε με υποβοήθηση για πάνω από 6,5 χρόνια, με αντικατάσταση της συσκευής λίγο πριν από τη συμπλήρωση της πενταετίας.

Παρά τη συνεχή τελειοποίηση των συσκευών υποβοήθησης, η εφαρμογή τους δεν είναι άμοιρη ανεπιθύμητων συμβαμάτων, όπως άλλωστε και κάθε ιατρική πράξη ή θεραπεία. Είναι κεφαλαιώδους σημασίας η προεγχειρητική εκτίμηση και η σωστή επιλογή των ασθενών για την επιτυχία των επεμβάσεων, όπως επίσης είναι εξαιρετικά απαιτητική η μετεγχειρητική παρακολούθηση ασθενών με συσκευές κοιλιακής υποβοήθησης.

Επιτελείο γιατρών σχετικών ειδικοτήτων εργάσθηκαν και εργάζονται σκληρά και επίπονα, προσφέροντας υψηλότατου και εξειδικευμένου επιπέδου περιεγχειρητική νοσηλεία, το νοσηλευτικό προσωπικό της Κλινικής «ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ» και το σύνολο των τμημάτων και των υποδομών λειτούργησε υποδειγματικά, υπό την αιγίδα και την αμέριστη συμπαράσταση της διεύθυνσης και εξασφάλισε πολύ ικανοποιητική μέχρι σήμερα μετεγχειρητική πορεία και στους δύο ασθενείς.

Η συνεργασία με καρδιοχειρουργούς και πρωτοποριακά κέντρα των Ηνωμένων Πολιτειών, εξειδικευμένα στη μηχανική υποβοήθηση, καθώς και με επιστήμονες διαφόρων ειδικοτήτων (φυσιολόγους, βιολόγους, μηχανικούς) των Ηνωμένων Πολιτειών και της Μεγάλης Βρετανίας, συνέβαλε αποτελεσματικά στην επιτυχία του δύσκολου εγχειρήματος, με τη διατήρηση των διεθνών standards. Πιστεύουμε ότι τίποτε δεν είναι πάρα πολύ για τους ασθενείς μας και κατεβάλαμε κάθε δυνατή προσπάθεια για τη βέλτιστη από κάθε άποψη παροχή υπηρεσιών υγείας υψηλών προδιαγραφών.

Οι πρωτοπόροι της καρδιοχειρουργικής θεωρούν ότι το μέλλον της καρδιοχειρουργικής συνδέεται με τις συσκευές υποβοήθησης, οι οποίες προσφέρουν ελπίδα σε καρδιοπαθείς που δεν μπορούσαν να βλέπουν το μέλλον τους με αισιοδοξία. Ο δρόμος έχει ανοίξει με ένα πρώτο βήμα ή ίσως με ένα άλμα. Η ελπίδα έχει ήδη αρχίσει να γίνεται πραγματικότητα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΜΑΣ ΤΕΥΧΟΣ