ΠΙΣΩ
Πρόβλημα ακράτειας; Υπάρχει λύση
Στυλιανή Β. Παπαβασιλείου
Χειρουργός-Ουρολόγος

Κανένας δε συζητά γι’ αυτό το πρόβλημα. Οι ασθενείς δεν το αναφέρουν. Οι θεράποντες ιατροί συχνά δε ρωτούν.

Βλέποντας, λοιπόν, τη διαφήμιση για τις πάνες ακράτειας στα μέσα μαζικής ενημέρωσης, αναρωτιέμαι πόσος κόσμος υποφέρει σιωπηλά καθώς η ακράτεια ούρων καταστρέφει την ποιότητα ζωής τους.

Μα και όταν συζητηθεί υπάρχει η αντίληψη στον κόσμο ότι είναι μια φυσική εξέλιξη που συνοδεύει την ηλικία ή το φύλο. Αυτό είναι λάθος! Υπάρχει λύση για όλους.

Η ακράτεια λοιπόν δεν είναι φυσιολογική σε οποιαδήποτε ηλικία. Είναι θεραπεύσιμη στην πλειοψηφία της, ακόμα και όταν έχει εγκατασταθεί πλήρως. 50.000.000 άνθρωποι σε όλο τον κόσμο πάσχουν από κάποια μορφή ακράτειας ούρων, ενώ η συχνότητα της νόσου στη χώρα μας κυμαίνεται γύρω στο 22%. Ανατρέχοντας στα διάφορα επιδημιολογικά στοιχεία, η ακράτεια ούρων παίρνει διαστάσεις σοβαρής και συχνής νόσου που αποτελεί μια μορφή αναπηρίας για ένα μεγάλο ποσοστό ατόμων. 1 στις 4 γυναίκες υποφέρει από κάποια μορφή ακράτειας ανεξαρτήτως ηλικίας.

Ευτυχώς οι προοπτικές είναι καλές. Οι ασθενείς πλέον δεν επιτρέπουν την ντροπή και την άγνοια να τους σιωπήσει.
 

Είδη ακράτειας ούρων και θεραπεία

  • Η ακράτεια από προσπάθεια συναντάται κυρίως στις γυναίκες που έχουν γεννήσει, λόγω της θλάσης που έχουν υποστεί οι μύες της πυέλου. Έτσι τα ούρα διαφεύγουν κατά τη διάρκεια του βήχα, του γέλιου και όποιας δραστηριότητας αυξάνει την ενδοκοιλιακή πίεση.
  • Η ακράτεια από επιτακτική ούρηση είναι μία κατάσταση μη ελεγχόμενη από τον ασθενή, που συνοδεύεται από μια πολύ έντονη επιθυμία προς ούρηση που συχνά δεν αναστέλλεται, με αποτέλεσμα το άτομο να μην προλαβαίνει να φτάσει στην τουαλέτα εγκαίρως.
  • Η μικτή ακράτεια είναι ο συνδυασμός των δύο προηγούμενων καταστάσεων, που συναντάται κυρίως σε γυναίκες.
  • Η ακράτεια από υπερπλήρωση είναι αποτέλεσμα χρόνιας κατακράτησης ούρων, σε άτομα που δεν μπορούν να εκκενώσουν πλήρως την κύστη τους. Αυτό συμβαίνει στις γυναίκες που πάσχουν από πρόπτωση του πυελικού εδάφους (π.χ. κυστεοκήλη, ορθοκήλη, πτώση μήτρας) ή λόγω της ατονίας της κύστης από νευρολογική πάθηση.
  • Η λειτουργική ακράτεια συναντάται σε άτομα με φυσιολογικό μηχανισμό ούρησης που όμως δεν προλαβαίνουν να φτάσουν στην τουαλέτα λόγω αρθροπάθειας ή άλλων νοητικών προβλημάτων, συνήθως σε υπερήλικες.
     

Ποιότητα ζωής

Η ακράτεια ούρων συνοδεύεται από μια ποικιλία ιατρικών, συναισθηματικών και κοινωνικών προβλημάτων και θεωρείται ένα από τα πιο συχνά αίτια ιδρυματοποίησης των ηλικιωμένων. Εξανθήματα, φλεγμονές του δέρματος και του ουροποιητικού συστήματος συνήθως συνοδεύουν την ακράτεια των ούρων. Αλλά μεγαλύτερη ενόχληση μπορεί να προκαλέσουν οι διαταραχές του ύπνου, η περιορισμένη κοινωνική και σεξουαλική δραστηριότητα, όπως και η απώλεια της αυτοεκτίμησης και μερικές φορές η κατάθλιψη. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου η εύρεση εργασίας είναι σχεδόν αδύνατη και για άλλους χάνονται σιγά σιγά οι χαρές της ζωής.

Πολλά είναι τα αίτια που ευθύνονται για την παρουσία του συνδρόμου, όπως η ουρολοίμωξη, η κολπίτιδα, κάποιος ερεθισμός του γυναικείου κόλπου, η δυσκοιλιότητα, η λήψη φαρμάκων, η αδυναμία των σφιγκτήρων της ουρήθρας, οι υπέρ- ή υπολειτουργικοί μύες της κύστης, οι νευρολογικές διαταραχές, η ακινησία, η έλλειψη ορμονών στη γυναίκα. Επίσης, ο τοκετός έχει πολύ κακή επίδραση στον έλεγχο των ούρων, αλλά και η εμμηνόπαυση.


Διάγνωση και θεραπεία

Το πρώτο βήμα είναι να καθοριστεί από το θεράποντα ιατρό το είδος της ακράτειας ούρων και το αίτιο. Εκτός από τη λήψη ιστορικού και τη φυσική εξέταση, ο ασθενής υποβάλλεται - όπου υπάρχει ένδειξη - σε ουροδυναμικό έλεγχο, που θα καθορίσει και το είδος της ακράτειας ούρων.

  • Στην επιτακτική ούρηση κύρια θέση έχει η θεραπεία συμπεριφοράς, όπου εκπαιδεύεται η κύστη για να ανακτήσει τον έλεγχο της ούρησης. Η ασθενής ακολουθεί ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα ούρησης και διατροφής. Σε ορισμένες περιπτώσεις συμπληρώνεται η διαδικασία με φαρμακευτική υποστήριξη. Τα τελευταία χρόνια εφαρμόζεται μια νέα θεραπευτική μέθοδος, η ηλεκτρική διέγερση των μυών της πυέλου και η βιοανάδραση (BIOFEEDBACK), με θαυμάσια ποσοστά επιτυχίας.
  • Η ακράτεια από προσπάθεια στα αρχικά της στάδια μπορεί να αντιμετωπισθεί με ειδικές ασκήσεις του πυελικού εδάφους, με ορμονική υποστήριξη, με την τοποθέτηση ειδικών συσκευών μίας χρήσης. Παρ’ όλα αυτά, η χειρουργική αντιμετώπιση αποτελεί την πλέον αξιόπιστη μέθοδο, καθώς έχει εξαιρετικά αποτελέσματα. Υπάρχουν πολλές χειρουργικές τεχνικές, η νεότερη όμως, που είναι και ελάχιστα επιβαρυντική για την ασθενή, είναι η τοποθέτηση ειδικής ταινίας γύρω από την ουρήθρα για να αποκαταστήσει την ακράτεια ούρων, με χρόνο νοσηλείας μία ημέρα χωρίς επιπλοκές και μετεγχειρητική αγωγή.
  • Στην ακράτεια από νευρολογικές παθήσεις ή κακώσεις του κεντρικού νευρικού συστήματος σημαντικότατο ρόλο παίζει η διαφοροδιάγνωση μεταξύ άτονης κύστης και υπεραντανακλαστικής, αφού αυτό θα καθορίσει και την ανάλογη αντιμετώπιση.


Δυστυχώς το θέμα της ακράτειας των ούρων στη γυναίκα ήταν έως τώρα παραμελημένο από τους ιατρούς, ενώ για τις ασθενείς αποτελούσε ταμπού με αποτέλεσμα να μην αναφέρονται στο πρόβλημά τους και να το βιώνουν σιωπηλά.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΜΑΣ ΤΕΥΧΟΣ